دربارۀ امید به زندگی (Life expectancy) چه می دانید؟

در ابتدای قرن بیستم میلادی در یکی از کشورها انتظار می رفت یک نوزاد دختر پس از تولّد به طور متوسط پنجاه و یک (51) سال عُمر کند. در حال حاضر با گذشت بیش از یکصد سال میانگین عُمر زنان در این کشور به هشتاد (80) سال افزایش یافته است. به عبارت دیگر بر اثر پیشرفت های پزشکی و بهداشتی امید به زندگی (Life expectancy) برای زنان این کشور طی یکصد سال در حدود سی (30) سال افزایش یافته است.

امّا در همین زمان همۀ زنان در این کشور از وضعیّت مشابه برخوردار نیستند. به طور نمونه امید به زندگی (Life expectancy) برای گروهی از زنان بومی در این کشور در حدود پنجاه و هشت (58) سال محاسبه شده است. به عبارت دیگر مطالعات نشان می دهد بین بیشترین و کمترین میزان امید به زندگی (Life expectancy) در بین جمعیّت های مختلف از زنان این کشور در حدود سی و پنج (35) سال اختلاف وجود دارد. اگر پا را از مرزهای یک کشور فراتر بگذاریم این اختلاف به میزان بیشتری تظاهر خواهد کرد. به طور نمونه در نقاطی از آفریقا امید به زندگی (Life expectancy) پس از تولّد برای زنان به زحمت از چهل (40) سال فراتر می رود.

امید به زندگی (Life expectancy) نشانۀ تعداد سال هایی است که انتظار می رود یک فرد یا گروه زندگی کنند. از دیدگاه ریاضی امید به زندگی (Life expectancy) متوسط سال هایی است که بر اساس نرخ فعلی مرگ و میر (Mortality rate) انتظار می رود یک فرد در یک سن مشخّص به طور مثال پس از تولّد بتواند زندگی کند. امید به زندگی (Life expectancy) یکی از شاخص های سنجشِ سطح سلامت در یک جامعه است.

شاخص های مرگ و میر به تنهایی نمی تواند تصویر کاملی از وضعیّت سلامت در یک جامعه ارائه دهد. برای این منظور شاخص های دیگری مانند سال های زندگیِ منطبق با ناتوانی (DALYs) و یا سال های زندگیِ باکیفیّت و منطبق با سلامت (QALYs) و بسیاری از شاخص های دیگر مورد استفاده قرار می گیرد.